1. Căn cứ tiêu chuẩn áp dụng
- TCVN 7499:2005 – Nhựa đường lỏng – Phương pháp chưng cất.
- Hồ sơ thiết kế và yêu cầu kỹ thuật của dự án.
2. Mục đích thí nghiệm
- Xác định hàm lượng dung môi bay hơi trong nhựa đường lỏng.
- Xác định thành phần cất phân đoạn theo nhiệt độ.
- Thu hồi phần nhựa đường còn lại sau chưng cất để tiếp tục thử các chỉ tiêu cơ lý.
3. Nguyên lý thử
Mẫu nhựa đường lỏng được gia nhiệt trong bình chưng cất tiêu chuẩn.
Dung môi bay hơi theo từng khoảng nhiệt độ sẽ được ngưng tụ và thu hồi.
Căn cứ vào thể tích dung môi thu được theo từng mức nhiệt độ để xác định:
- Tỷ lệ phần trăm dung môi bay hơi
- Phần trăm cặn nhựa còn lại
4. Thiết bị – dụng cụ
- Bộ thiết bị chưng cất tiêu chuẩn (bình cầu, ống sinh hàn, nhiệt kế, ống đong).
- Nguồn gia nhiệt có kiểm soát tốc độ tăng nhiệt.
- Nhiệt kế chính xác (±1°C).
- Ống đong chia độ.
- Cân kỹ thuật.
5. Chuẩn bị mẫu
- Trộn đều mẫu nhựa đường lỏng trước khi thử.
- Cân chính xác khối lượng mẫu theo quy định tiêu chuẩn.
- Lắp ráp hệ thống chưng cất đảm bảo kín khít.
6. Trình tự thí nghiệm
6.1. Gia nhiệt
- Gia nhiệt mẫu với tốc độ tăng nhiệt theo quy định tiêu chuẩn.
- Theo dõi nhiệt độ liên tục.
6.2. Thu hồi dung môi
- Ghi nhận thể tích dung môi thu được tại các mức nhiệt độ quy định (ví dụ: 190°C, 225°C, 260°C, 316°C…).
- Tiếp tục chưng cất đến nhiệt độ tối đa theo tiêu chuẩn.
6.3. Xác định cặn nhựa
- Sau khi kết thúc chưng cất, để nguội và cân phần cặn còn lại.
7. Tính toán kết quả
- Tính % dung môi bay hơi theo từng khoảng nhiệt độ.
- Tính % tổng dung môi.
- Tính % cặn nhựa còn lại theo khối lượng ban đầu.
Công thức tính theo quy định của TCVN 7499:2005.
8. Đánh giá kết quả
- So sánh với yêu cầu kỹ thuật của từng loại nhựa đường lỏng (MC, RC, SC…).
- Kiểm tra tỷ lệ dung môi và hàm lượng cặn còn lại.
- Đánh giá khả năng sử dụng cho mục đích tưới thấm bám, dính bám hoặc tái sinh.
9. Báo cáo thí nghiệm
Báo cáo bao gồm:
- Thông tin mẫu
- Loại nhựa đường lỏng
- Bảng thể tích dung môi theo nhiệt độ
- Phần trăm cặn nhựa
- Kết luận đạt/không đạt
